Amsterdam en regen zijn onafscheidelijk. Als gids heb ik honderden bezoekers op een fiets gezet terwijl de lucht donkergrijs was en de eerste druppels al op het zadel tikten. De meesten kijken me dan aan alsof ik ze iets aandoe. Maar hier is het ding: een regendag in Amsterdam is niet het einde van je fietstocht. Het is gewoon een andere fietstocht. Eentje met minder toeristen op het pad, rustiger kruispunten en een heel ander licht over de grachten. Je moet alleen weten waar je rijdt, wanneer je stopt en hoe je droog genoeg blijft om er nog plezier aan te beleven.
Wat je aantrekt bepaalt je hele dag
Voordat je ook maar één pedaalomwenteling maakt, even dit: een regenjas uit de supermarkt is geen regenjas. Die plakt aan je armen, blaast open bij de eerste windvlaag op de Amstel en is doorweekt voor je de Nieuwmarkt bereikt. Wat je nodig hebt is een jas die ademt. Waterproof en ademend. Klinkt logisch, maar je ziet dagelijks mensen in katoenen jacks op een huurfiets klimmen met de blik van iemand die het wel meevalt.
Wat verder helpt:
- Waterdichte handschoenen, want koude handen remmen slecht
- Een pet of cap onder je helm zodat het water niet in je ogen loopt
- Overschoenen of tenminste dichte schoenen, geen sneakers met mesh
- Een droge tas of een waterdichte hoes voor je rugzak
Je kleding bepaalt je humeur na een uur fietsen. Dat klinkt overdreven, maar het is gewoon waar.
Begin bij het Centraal Station en sla meteen links af
Op een regendag wil je niet door de drukte van de Damrak. Dat is op droge dagen al een slalom tussen stilstaande bezoekers met paraplu’s, en in de regen worden die paraplu’s wapens op ooghoogte. Verlaat het stationsplein en sla meteen links af richting het IJ. Fiets langs de waterkant via het Stationsplein naar de Prins Hendrikkade.
Hier begint je route pas echt. De Prins Hendrikkade loopt langs het water en is breed genoeg om ontspannen te rijden. Let op de tramrails bij de oversteek richting de Nieuwmarkt. Op een nat wegdek zijn die rails glad als ijs. Steek ze altijd haaks over, nooit schuin. Dit is het moment waarop ik in groepen altijd even stilsta om het voor te doen, want je wil niet zien wat er gebeurt als iemand er schuin overheen glijdt.
Rij door naar de Geldersekade. Smaller, rustiger, minder verkeer. Dit stuk is prettig op een regendag omdat er aan weerszijden gebouwen staan die je een beetje beschutten. Niet droog, maar minder nat.
De Nieuwmarkt als eerste tussenstop
De Nieuwmarkt is een goed punt om even te stoppen. Er zijn meerdere kleine cafés rondom het plein waar je kunt schuilen, opwarmen en je jas even laten uitdruipen. Op een regendag is het plein zelf leeg, wat het er eigenlijk mooier op maakt. Geen marktkramen, geen groepen, alleen de Waag die er al eeuwen staat.
Stall je fiets aan een van de rekken aan de rand van het plein. Niet tegen de gevel van een café, want dat levert je een opmerking op van de eigenaar. Amsterdammers zijn vriendelijk, maar fietsers die hun wiel tegen het raam zetten worden vriendelijk teruggestuurd.
Na je stop rij je verder via de Kloveniersburgwal. Dit is een van de mooiere grachten om langs te fietsen, breed, met bomen die je in de zomer beschaduwen en in de herfst geel kleuren. Op een regendag liggen de bladeren op het wegdek. Rem op tijd. Natte bladeren op klinkers zijn bijna net zo glad als tramrails.
Door de Jordaan zonder te verdwalen
De Jordaan is het deel van de stad waar bezoekers het vaakst verdwalen. De straten zijn smal, de namen lijken op elkaar en de grachten lopen niet altijd in de richting die je verwacht. Op een regendag heeft verdwalen in de Jordaan iets aangenaam rustigs. Er is nauwelijks verkeer, de straatjes zijn leeg en je rijdt gewoon door totdat je iets herkent.
Vanuit de Kloveniersburgwal rij je via de Amstel en de Reguliersgracht richting het Leidseplein. Nee, niet over het Leidseplein zelf. Dat is een chaos van trams, taxi’s en mensen die de weg niet weten. Sla voor het plein rechtsaf de Lijnbaansgracht op. Die loopt parallel aan het Leidseplein en brengt je zonder stress naar de Jordaan.
In de Jordaan zelf rij je via de Westerstraat. Breed, overzichtelijk, goed voor een regendag. De zijstraatjes zijn smaller en romantischer, maar ook lastiger als je een huurfiets hebt met een breed stuur. Huurfietsen zijn zelden de wendbare exemplaren die Amsterdammers zelf rijden. Ze zijn zwaar, de remmen reageren laat en in de regen heb je meer afstand nodig.
Een paar dingen om op te letten in de Jordaan:
- Eenrichtingsverkeer wisselt per straat, kijk altijd naar de borden
- Voetgangers steken over zonder te kijken, ook als jij er aankomt
- Smalle bruggetjes zijn voor één fiets tegelijk, niet voor twee naast elkaar
De Haarlemmerstraat en het punt waar je droog wordt
De Haarlemmerstraat is de plek waar je op een regendag even tot jezelf komt. Het is een overdekte winkelstraat in de beleving, niet letterlijk overdekt, maar de gebouwen staan dicht op elkaar en de straat is smal genoeg dat je minder wind vangt. Bovendien kun je hier je fiets stallen en naar binnen lopen voor iets warms.
Rij de Jordaan uit via de Brouwersgracht. Dit is een van de breedste grachten in dit deel van de stad en op een grijze dag heeft het water hier een kleur die je nergens anders ziet. Donker, bijna zwart, met de reflectie van de lichten van de huizen. Fotografeer het gerust, maar doe dat stilstaand en niet terwijl je rijdt. Ik heb te veel mensen van hun fiets zien vallen omdat ze hun telefoon in hun hand hielden op een nat wegdek.
Aan het einde van de Brouwersgracht sla je rechtsaf de Haarlemmerstraat in. Stall je fiets bij een van de rekken halverwege de straat. Hier zijn meerdere kleine winkels, bakkers en lunchplekken. Droog je handen, drink iets heets en controleer of je zadel nog op de goede hoogte staat. Huurzadels zakken soms, zeker als het leer nat is geworden.
Na deze stop rij je door naar het Haarlemmerplein en vervolgens via de Nassaukade langs het water. De Nassaukade is breed, heeft een apart fietspad en geeft je uitzicht over de Singelgracht. Op een regendag is het hier rustig. Dat is het voordeel van fietsen als het regent: de stad is van jou.
Terug naar het centrum via de langere weg
De verleiding op een natte dag is om de kortste weg terug te nemen. Begrijpelijk, maar niet altijd slim. De kortste weg loopt vaak over drukke kruispunten en door smalle straten waar het water zich ophoopt. Kies liever de Nassaukade door tot de Leidsekade, en rij dan via de Vijzelstraat terug richting het centrum.
De Vijzelstraat heeft een breed fietspad aan weerszijden. Het is een van de hoofdaders van de stad en daardoor ook goed onderhouden. Minder kuilen, minder verassingen. Op een regendag is een voorspelbaar wegdek een groot goed.
Vanaf de Vijzelstraat rij je via de Amstel terug. De Amsteldijk aan de oostkant van de rivier is rustiger dan de westkant. Minder auto’s, meer fietsers, beter zicht. Aan het einde van de Amstel rij je de Waterloopleinbuurt in. Hier is de markt op regenachtige dagen half leeg, wat het wandelen en kijken een stuk aangenamer maakt als je even wil pauzeren.
Terug naar het Centraal Station rij je via de Kloveniersburgwal en de Oudezijds Voorburgwal. Rustig, overzichtelijk, en je vermijdt de drukste stukken. Bij het station lever je de huurfiets in of zet je je eigen fiets op slot bij een van de stallingen aan de achterkant, aan het IJ-kant. Die stalling is minder druk dan de grote aan de voorkant.
Een paar aandachtspunten voor de terugrit:
- Controleer je remmen halverwege de dag, natte remblokken slijten sneller
- Fiets iets langzamer dan normaal, je reactietijd is trager als je koud bent
- Geef voetgangers meer ruimte, paraplu’s beperken hun zicht
Wat je meeneemt van een natte fietstocht
Een regendag op de fiets door Amsterdam is niet de versie die op folders staat. Het is natter, trager en soms ongemakkelijk. Maar het is ook stiller. De plekken die je normaal gesproken deelt met tientallen anderen zijn ineens leeg. De grachten hebben een ander karakter. Het geluid van de stad verandert als het regent, demper, minder scherp.
Als gids heb ik mijn beste gesprekken gehad op regenritten. Mensen fietsen dichter bij elkaar, stoppen vaker, kijken beter om zich heen omdat ze toch al langzamer rijden. De stad laat zich op zulke dagen anders zien, niet minder, gewoon anders.
Neem een extra droge set sokken mee in een plastic zakje. Dat is het enige advies dat ik altijd vergeet te geven en dat altijd het meeste verschil maakt.
